Άρθρα

Μένη Μαλλιώρη » Δημοσιεύματα Τύπου » 9/4/2009 «Οχι στη φυλακή οι χρήστες περιορισμένης παραβατικότητας», ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

9/4/2009 «Οχι στη φυλακή οι χρήστες περιορισμένης παραβατικότητας», ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ

ΜΕΝΗ ΜΑΛΛΙΩΡΗ ΣΤΗΝ «Ε»:

«Οχι στη φυλακή οι χρήστες περιορισμένης παραβατικότητας»

Της ΕΛΙΖΑΜΠΕΤΤΑΣ ΚΑΖΑΛΟΤΤΙ
«Ο εγκλεισμός του χρήστη ναρκωτικών περιορισμένης παραβατικότητας βλάπτει σοβαρά την υγεία και όχι μόνο τη δική του», επισημαίνει στην «Ε» η πρώην ευρωβουλευτής του ΠΑΣΟΚ και πρώην πρόεδρος του ΟΚΑΝΑ Μένη Μαλλιώρη, επικεφαλής σήμερα του νεοσύστατου Τμήματος Ψυχικής Υγείας και Εξαρτήσεων του ΠΑΣΟΚ.

Στη συνέντευξή της αναφέρεται και στις πρόσφατες καταγγελίες του Γ. Παπανδρέου για πλήρη απαξίωση και συνειδητή εγκατάλειψη από την κυβέρνηση των υποδομών για την ψυχική υγεία και την απεξάρτηση από ναρκωτικές ουσίες, όπως και στις δηλώσεις του υπέρ της μεθαδόνης «για το σπίτι», υπέρ της συνταγογράφησης δηλαδή της ουσίας από γιατρούς του Δημόσιου.

Τι ακριβώς εννοούσε ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, επικρίνοντας την κυβέρνηση για την κατάσταση που επικρατεί στους τομείς της ψυχικής υγείας και της απεξάρτησης από ναρκωτικές ουσίες;

«Από συγκεκριμένα στοιχεία προκύπτει ότι το υπουργείο Υγείας εφαρμόζει νεοφιλελεύθερη πολιτική μίζερης «φιλανθρωπίας» για τους ψυχικά ασθενείς και πλήρους αδιαφορίας για τους εξαρτημένους χρήστες. Την πολιτική αυτή χαρακτηρίζουν: Η πλήρης έλλειψη ερευνητικών δεικτών και δεδομένων, σχεδιασμού, αξιολόγησης και θέσπισης κριτηρίων ποιότητας. Ακόμη τα προβλήματα υποχρηματοδότησης και κυρίως κακής κεντρικής διαχείρισης, από ελλείψεις προσωπικού, και -αντίθετα- η ενίσχυση του του ιδιωτικού τομέα. Καθημερινά στις περισσότερες ψυχιατρικές υπηρεσίες, αλλά και σε εκείνες που ασχολούνται με την αντιμετώπιση των εξαρτήσεων, ακυρώνεται το επιστημονικό, θεραπευτικό και κοινωνικό έργο των προηγούμενων δεκαετιών. Εξαντλείται η αντοχή και η ανοχή των εργαζομένων που παραμένουν για μήνες απλήρωτοι και, το κυριότερο, χάνεται κάθε έννοια ατομικής αξιοπρέπειας, αλληλεγγύης και δικαιοσύνης, που συνιστούν θεμελιώδη ανθρώπινα δικαιώματα των ασθενών και των οικογενειών τους. Το κράτος δεν είναι μόνο άδικο αλλά διασύρεται και διεθνώς, όπως προκύπτει από το «πάγωμα» πρόσφατα της κοινοτικής χρηματοδότησης για την Ψυχιατρική Μεταρρύθμιση».

Στην πρόσφατη ειδική σύνοδο της Γ.Σ. του ΟΗΕ στη Βιέννη, η ελληνική αντιπροσωπεία συνυπέγραψε με άλλες 17 χώρες τη δήλωση της Γερμανίας ότι θα πρέπει να συμπεριληφθεί η ερμηνεία του όρου «related support services» (σχετικές υπηρεσίες υποστήριξης), που χρησιμοποιείται στην πολιτική διακήρυξη, ως «harm reduction measures» (μέτρα μείωσης της βλάβης). Στην πράξη όμως τι γίνεται στη χώρα μας με τα προγράμματα μείωσης της βλάβης;

«Εξω πάμε καλά, αλλά η πραγματικότητα στην Ελλάδα δείχνει ότι η φράση μένει κενή ουσιαστικού περιεχομένου, καθώς όλοι γνωρίζουμε πως η εθνική μας πολιτική επί του θέματος, αν δεχθούμε ότι υπάρχει, γιατί επί 4 χρόνια είναι σε διαβούλευση, στερείται σημαντικών δράσεων για μείωση της βλάβης. Περιορίζεται σε ένα πρόγραμμα «δουλειάς στον δρόμο» για ανταλλαγή συριγγών και σε ένα κέντρο βοήθειας για την αντιμετώπιση επειγόντων περιστατικών που σχετίζονται με την κατάχρηση ουσιών. Και τα δύο ξεκίνησαν στην Αθήνα το 1998. Επίσης σε υποτυπώδη προγράμματα πρόληψης μεταδοτικών νοσημάτων ειδικά στις φυλακές. Δεν υπήρξε κανένα εναλλακτικό ή ολοκληρωμένο θεραπευτικό πρόγραμμα για τους χρήστες με παραβατικότητα, καμία ουσιαστική συνεργασία με γιατρούς άλλων ειδικοτήτων για την κάλυψη των αναγκών δημόσιας υγείας, αλλά και -όπου διαπιστώνεται- της συνύπαρξης ψυχικής διαταραχής και εξάρτησης».

Παλαιότερες θέσεις του μάς θύμισε ο Γιώργος Παπανδρέου προτείνοντας απευθείας συνταγογραφήσεις υποκατάστατων της ηρωίνης από υπηρεσίες και γιατρούς του Δημοσίου…

«Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ, σαφής και συγκεκριμένος μίλησε για κατάργηση της λίστας αναμονής, για το δικαίωμα στην άμεση θεραπεία, για την απεξάρτηση κατά προτεραιότητα, για τη χορήγηση υποκατάστατων ακόμα και με συνταγή, όταν υπάρχουν ατομικοί λόγοι και επιστημονικές προϋποθέσεις. Για παράδειγμα, γιατί ένα άτομο που συμμετείχε για κάποιο διάστημα σε πρόγραμμα υποκατάστασης, ίσως εργαζόμενος, ίσως με οικογένεια, και το οποίο έχει ικανοποιητικά ανταποκριθεί στο πρόγραμμα ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, να μην μπορεί να πάρει το υποκατάστατο από δημόσιο φορέα με συνταγή, αλλά να παραμένει στο πρόγραμμα στερώντας τη θέση από κάποιον άλλον;»
Ο πρόεδρος του ΠΑΣΟΚ συνηγόρησε και για ποινές εναλλακτικές του εγκλεισμού, όπως η κοινωνική εργασία, για μικροπαραβάσεις που συνδέονται με τη χρήση ναρκωτικών και πρότεινε να αντιμετωπίζονται από ad hoc κοινοτικά δικαστήρια.
«Ο χρήστης περιορισμένης παραβατικότητας λόγω της χρήσης, δεν πρέπει να οδηγείται στη φυλακή, όπως άλλωστε υποστηρίζει και η διεθνής κοινότητα. Η πρακτική αυτή «βλάπτει σοβαρά την υγεία» και όχι μόνο τη δική του. Τα «δικαστήρια ναρκωτικών στην κοινότητα» έχουν εφαρμοστεί με ιδιαίτερη επιτυχία σε πολλές χώρες».
Από το τμήμα σας προτείνονται αρκετά νέα μέτρα, όπως για επέκταση των προγραμμάτων μεθαδόνης, στήριξη των δομών της ψυχιατρικής μεταρρύθμισης κ.ά. Είναι εύκολο σε περίοδο οικονομικής κρίσης να εξασφαλιστούν τα απαραίτητα κονδύλια;

«Πολλά από τα προτεινόμενα μέτρα δεν απαιτούν απαραίτητα περισσότερα χρήματα. Αναρωτήθηκε άραγε κανείς τι κοστίζει περισσότερο; Η προαγωγή της υγείας και η πρόληψη ή η θεραπεία; Σίγουρα η θεραπεία. Πού κοστίζει περισσότερο ο εξαρτημένος χρήστης; Μέσα ή έξω από κάποιο πρόγραμμα; Σίγουρα έξω από κάποιο πρόγραμμα. Πότε κοστίζει περισσότερο το άτομο με ψυχική διαταραχή; Οταν είναι απομονωμένο και χωρίς επαγγελματική δραστηριότητα ή όταν ζει σε οικογενειακές συνθήκες με ρόλο στην παραγωγή και στην κοινότητα; Σίγουρα όταν δεν αξιοποιούμε τις δεξιότητές του. Δεν πρόκειται συνεπώς, πάντα, για θέμα κονδυλίων αλλά πρωταρχικά για ζήτημα πολιτικής αντίληψης και πρακτικής».

Για εμπορευματοποίηση της Υγείας μιλάτε συχνά. Τι ακριβώς εννοείτε;
«Κυρίως αναφέρομαι στα ελλείμματα παροχής ποσοτικών και ποιοτικών υπηρεσιών υγείας από το δημόσιο τομέα που οδηγούν σε οικειοποίηση σημαντικού μερίσματος από τον ιδιωτικό τομέα. Παράλληλα στα πολλαπλά και ποικίλα νομοθετικά «παράθυρα» ή στις ελλείψεις ελέγχων και κυρώσεων που εξυπηρετούν ιδιωτικά συμφέροντα, ακόμη και σε περιπτώσεις που, κατόπιν επώνυμων καταγγελιών, έχουν κριθεί παράνομα αλλά εξακολουθούν να λειτουργούν».
ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ, [Ελλάδα..], 9 Απριλίου 2009.-

Ταξινομημένο σε: Δημοσιεύματα Τύπου · Ετικέτες: